H.C.Andersen
La verduletoj

Dane: De smaa grønne.
Traduko: Kopenhagaj Esperantistoj

 

En la fenestro staris rozarbo, antaŭnelonge ĝi estis junece freŝa, nun mizere aspektis, ĝi suferis je io.

Ĝi havis gastojn, kiuj formanĝis ĝin, estis cetere tre ĉarmaj gastoj kun verdaj uniformoj.

Mi parolis kun unu el la gastoj, li aĝis nur tri tagojn kaj fariĝis jam praavo. Ĉu vi volas scii, kion li diris? Estis vero, kion li diris, li parolis pri si mem kaj pri la tuta anaro.

"Ni estas la plej stranga regimento de estaĵoj de la tero. En la varma sezono ni naskas vivantajn idojn; la vetero ja belas; ni tuj gefianĉiĝas kaj festas la geedziĝon. Kiam alproksimiĝas la malvarma sezono, ni metas niajn ovojn; la etuloj varme kuŝas. La plej klera besto, la formiko, ni tre estimas ĝin, studas nin, taksas nin. Ĝi ne manĝas nin tuj, ĝi prenas niajn ovojn kaj metas ilin en sian ejon, en la malsupran etaĝon, metas nin kun informo pri speco kaj numero - unu apud la alia, unu super la alia, por ke ĉiutage novulo saltu el la ovo; poste ĝi metas nin en stalon, pinĉpremas nin je la malantaŭaj gamboj, melkas nin, ĝis ni mortas. Estas granda ĝuo. Ĉe ĝi ni portas la plej ĉarman nomon: "Dolĉa, eta melkbovino". Ĉiuj bestoj kun saĝeco kiel formikoj nomas nin tiel, nur la homoj - kaj tio estas al ni ofendo, pro tio oni perdas la dolĉon - argumentu vi kontraŭ tio, montru al la homoj kiel konduti! - ili tiel stulte rigardas nin, per minacaj okuloj, ĉar ni manĝas etan rozfolion, dum ili mem manĝas ĉion vivantan, ĉion, kio verdiĝas kaj kreskas. Ili donas al ni la plej aĉan nomon, la plej teruran nomon, - mi ne diros, huh - ĝi naŭzas min! Mi ne povas ĝin eldiri, almenaŭ ne uniformvestita, kaj mi ĉiam portas uniformon.

Mi naskiĝis sur rozfolio, mi kaj la tuta regimento nin vivtenas de la rozarbo, sed aliflanke ĝi vivas en ni, kiuj apartenas al pli alta kreaĵo. Homoj ne toleras nin, ili nin mortigas per sapakvo, aĉa trinkaĵo! - ŝajnas al mi, ke odoras ĉi tie je sapo. Estas terure esti lavata, se oni ne naskiĝis por esti lavata.

Homo! Vi, kiu rigardas min per severaj sapakvaj okuloj, pensu pri nia situo en la naturo, pri nia mistera kapablo meti ovojn kaj liveri vivantajn idojn! Ni estas benataj per la tasko "plenigi kaj pliiĝi"! Ni naskiĝas en rozoj, ni mortas en rozoj, nia tuta vivo estas poezio! Ne donu al ni la plej malbelan nomon, la nomon - mi ne diros, ne mencios ĝin! Nomu nin la Melkbovino de la Formiko, la Regimento de la Rozarbo, la Verduletoj!"

Kaj mi, la homo, rigardis la arbon kaj la verduletojn, kies nomon mi ne diros, ne insultu rozcivitanon, grandan familion kun ovoj kaj vivantaj idoj. La sapakvon, per kiu mi volis lavi ilin, ĉar mi venis kun sapakvo kaj malicaj intencoj, mi nun kirlos kaj blovos en ŝaŭmon, blovos sapvezikojn, rigardos la belecon, eble kuŝas en ĉiu veziko fabelo.

Kaj la veziko iĝis vere granda kun belegaj koloroj, kaj en ĝi kuŝis sur la fundo kvazaŭ arĝenta perlo. Ĝi ŝvebis, flugis al la pordo kaj rompiĝis, sed la pordo malfermiĝis, kaj tie staris la Fabelpatrino.

"Jes, nun ŝi rakontu pli bone ol mi pri - mi ne diros la nomon - la verduletoj."

"Aĉaj folilaŭsoj," diris Fabelpatrino. "Oni nomu ĉion je la ĝusta nomo, kaj se oni ne kuraĝas en la realeco, oni devas en la fabelo."
 


Fabelo el 1867.
Traduko:
Kopenhagaj Esperantistoj. Desegnaĵo de Helen Claesson.